Ηπατικά Αποστήματα

Τα ηπατικά αποστήματα παριστούν μια ιδιαίτερη κατηγορία ηπατικής λοίμωξης, είναι συχνά στις αναπτυσσόμενες χώρες

όπου οφείλονται κυρίως σε προσβολή από παράσιτα, ενώ αντίθετα είναι σπάνια στον δυτικό πληθυσμό, όπου τα περισσότερα αποστήματα παριστούν επιπλοκή μιας βακτηριδιακής λοίμωξης σε άλλο σημείο του σώματος. Τα αμοιβαδικά αποστήματα αντίθετα είναι λιγότερο συχνά και συναντώνται κυρίως σε μετανάστες από ενδημικές περιοχές.

Ηπατικό ΑπόστημαΑπαντώνται σαν μονήρεις ή πολλαπλές αλλοιώσεις μεγέθους από λίγα χιλιο­στά έως αρκετά εκατοστά σε διάμετρο, συνοδεύονται από πυρετό και αρκετά συχνά από πόνο και ηπατομεγαλία. Ενίοτε επί εξωηπατικής απόφραξης χοληφόρων παρατηρείται ίκτερος και σε σπάνιες περιπτώσεις, κυρίως επί υποδιαφραγματικής εντόπισης (ειδικότερα επί αμοιβαδικού αποστήματος) δυνατόν να προκληθεί εμπύημα θωρακικής κοιλότητας ή πνευμονικό απόστημα. Ρήξη υποκαψικού ηπατικού αποστήματος οδηγεί σε περιτονίτιδα ή περιτοναϊκό α­πόστημα.

Οι απεικονιστικές μέθοδοι ταυτοποιούν τα αποστήματα και τα δια­κρίνουν από νεκρωτικούς όγκους, η θεραπεία τους περιλαμβάνει χρήση αντι­βιοτικών (κυρίως για τις μικρότερες αλλοιώσεις) και χειρουργική αφαίρεση/ παροχέτευση, η έγκαιρη δε αναγνώριση και αντιμετώπιση αυτών είναι σημα­ντική για τη θετική έκβαση των ασθενών.

Βακτηριδιακό (πυογόνο) απόστημα:

Είναι θορυβώδης αλλά ασυνήθης αλλοίω­ση, που προσβάλλει άτομα μέσης και μεγαλύτερης ηλικίας. Συνήθως παριστά δευτεροπαθή λοίμωξη, προερχόμενη κυρίως από λοιμώξεις του ΓΕΣ και του χο­ληφόρου δένδρου, με συχνότερη αιτία τη βακτηριδιακή χολαγγείϊτιδα (60%) η οποία οδηγεί στο σχηματισμό χολαγειϊτιδικών αποστημάτων. Τα τελευταία είναι αποτέλεσμα απόφραξης χοληφόρων οιασδήποτε αιτιολογίας είτε ακολουθούν ε­πεμβάσεις των χοληφόρων. Η λοίμωξη είναι πολυμικροβιακή και τα βακτηρίδια φθάνουν στο ήπαρ μέσω της πυλαίας φλέβας και της αρτηριακής κυκλοφορίας, είτε λόγω ανιούσας φλεγμονής των χοληφόρων (ανιούσα χολαγγειϊτις) ή ακόμη και με απευθείας διήθηση του ήπατος από γειτονική εστία. Για τη δημιουργία των αποστημάτων μπορεί να ευθύνονται επίσης ενδοκοιλιακές φλεγμονές (οξεία σκωληκοειδίτις, εκκολπωματίτις, ιδιοπαθής φλεγμονώδης νόσος, πεπτικά έλκη), αλλά και κακοήθειες, ο σακχαρώδης διαβήτης, ανοσοθεραπείες, κύστεις και έμφρακτα (τα οποία επιμολύνονται δευτερογενώς και οδηγούν σε σχηματισμό α­ποστήματος), σπανιότερα δε οστεομυελίτιδα, ενδοκαρδίτιδα και πνευμονία.

Συχνότερα προσβάλλεται ο δεξιός λοβός, σε ιστολογικό δε επίπεδο παρατη­ρείται κεντρική πυκνή πολυμορφοπυρηνική φλεγμονή και νέκρωση με περιφε­ρική οργάνωση και ίνωση. Το πέριξ ηπατικό παρέγχυμα εμφανίζει αλλοιώσεις χολόστασης, φλεγμονή πυλαίων διαστημάτων, υπερπλασία χοληφόρων, οξεία χολαγγείϊτιδα και φλεγμονή είτε θρόμβωση πυλαίας. Η καλλιέργεια του πυώ­δους περιεχομένου της αποστηματικής κοιλότητας είτε εναλλακτικά η καλλιέρ­γεια αίματος, θα βοηθήσουν στην απομόνωση του παθογόνου μικροοργανι­σμού και στη διαφορική διάγνωση από ηπατικά αποστήματα άλλης αιτιολο­γίας καθώς και από νεκρωμένους όγκους.

Αμοιβαδικό απόστημα:

Η ηπατική αμοιβάδωση είναι συχνή και σοβαρή επι­πλοκή της λοίμωξης του πεπτικού με Entamoeba histolytica (1-5% στις ανε­πτυγμένες χωρίς). Το παράσιτο διηθεί τον εντερικό βλεννογόνο και μέσο) του συστήματος της πυλαίας προσβάλλει το ήπαρ, όπου οι αμοιβάδες εγκαθίστα­νται στα κολποειδή προκαλώντας λυτική νέκρωση του παρεγχύματος με κατά­ληξη τον σχηματισμό αποστήματος. Προσβάλλονται κυρίως νεαροί και μεσήλικοι άνδρες στους οποίους επιπλέ­ον των γενικών συμπτωμάτων παρατηρείται ενίοτε απώλεια βάρους, αύξηση της αλκαλικής φωσφατάσης του ορού, ήπια υπερχολερυθριναιμία και λευκοκυττάρωση.

Στην τυπική της μορφή η αλλοίωση είναι μονήρης, στο δεξιό λοβό, όπου παρατηρείται καλά περιγεγραμμένη εστία πηκτικής νέκρωσης η οποία εξελίσ­σεται σε κοιλότητα διαμέτρου έως 15 εκ. πληρούμενη καστανέρυθρου υλικού, που αφορά σε αυτολυθέντα ηπατοκύτταρα και περιβάλλεται από ινώδες τοίχω­μα. Σε ιστολογικό επίπεδο παρατηρείται η περιγραφόμενη νεκρωτική κοιλότη­τα, η πολυμορφοπυρηνική δε διήθηση είναι ήπια, εκτός εάν επισυμβεί δευτε­ρογενής βακτηριδιακή λοίμωξη. Σε ενεργό βλάβη αναγνωρίζονται οι αμοιβαδικοί τροφοζωίτες στη περιφέρεια της κοιλότητας του αποστήματος, οι οποίοι ε­νίοτε διηθούν το γύρω ηπατικό παρέγχυμα. Οι τροφοζωίτες έχουν τη μορφή μεγάλων αφρωδών ιστιοκυττάρων με στρογγυλό, έκκεντρο πυρήνα και με πα­ρουσία ερυθροκυττάρων εντός του πρωτοπλάσματος (φαγοκυττάρωση).

 

2018-05-30T20:53:35+00:00